دستى كه پياله‌اى ز دست تو گرفت * گر خاك شود پياله مىرويد از « 1 » رجبعلى يحيايى ( 85 ) صفوى - حسين ميرزا ( حدود 947 - 984 ه . ق ) دومين پسر بهرام ميرزا و نواده شاه اسماعيل اول صفوى . سلطان حسين ميرزا از شاهزادگان نسبتا مشهور صفوى در حدود 947 ه . ق متولد شده است زيرا به هنگام مرگ در سال 984 ه . ق سى و هفت سال داشته است . « 2 » از دوران كودكى وى اطلاع چندانى در دست نيست . پدرش بهرام ميرزا در سال 936 ه . ق از طرف شاه‌طهماسب حاكم مشهد شد « 3 » و بر خلاف دو برادر ديگر شاه‌طهماسب يعنى سام ميرزا و القاص ميرزا كه بر شاه شوريدند تا آخر عمر به برادر وفادار ماند . سلطان حسين ميرزا هم مثل پدر در ركاب شاه‌طهماسب بود . از جمله در چهارده‌سالگى به سال 961 ه . ق كه سلطان سليمان پادشاه عثمانى به ايران حمله آورد وى در خدمت شاه‌طهماسب و در راستاى اجراى سياست تدافعى ضربه زدن به عقبه سپاه عثمانى به خاك آنان مأمور شد و در اين نبردها سردار بخشى از نيروهاى اعزامى بود . « 4 » در 963 ه . ق شاه‌طهماسب او را به فتح قندهار مأمور ساخت ؛ زيرا همايون ، پادشاه هند كه در 951 ه . ق به ايران پناهنده شد ، قول داده بود كه اگر هند را به كمك ايرانيان باز پس گيرد ، قندهار را به ايران واگذار خواهد كرد . اما چون فتح شهرهاى كابل ، غزنين و هند طول كشيد ، او قندهار را به بيرام خان وزير خود كه

--> ( 1 ) - اسكندر بيگ منشى : پيشين 1 / 206 ( 2 ) - قاضى احمد قمى : خلاصة التواريخ 2 / 629 ( 3 ) - عبدى بيگ شيرازى : تكملة الاخبار / 66 ؛ اسكندر بيگ منشى : تاريخ عالم‌آراى عباسى 1 / 97 ( 4 ) - حسن بيگ روملو : احسن التواريخ / 483 - 484 ؛ قاضى احمد قمى : پيشين 1 / 367 - 368